katodik koruma   katodik koruma   sset   coredata
Exothermic welding powder and accessories
Today korweld is climbing to top by passing its competitiors one by one.
Current, Voltage, Frequency, Alarm Transducers
We are sole distributer of SSET transducers in Turkey for all of your measurement and processing needs. www.ce-transducer.com
Your partner for Renewable Energy
Our R&D process is going on to give you our best. In local market we will be your reliable partner for renewable energy products.
Remote Data Collection, AMR Systems
We know what you need. We bring your needs to your fingertips. For detailed information please keep following us
PDF Print
There are no translations available.

 

Korozyon, metallerin içinde bulundukları ortam ile kimyasal veya elektrokimyasal reaksiyonlara girerek metalik özelliklerini kaybetmeleridir. Metallerin büyük bir kısmı su ve atmosfer etkisine dayanıklı olmayıp normal koşullar altında bile korozyona uğrayabilir. Bütün metaller doğada bulundukları mineral haline dönüşmek eğilimindedir. Doğada bulunan mineraller, söz konusu metalin en düşük enerjili bileşiği, en kararlı halidir. Metaller, bu minerallerden enerji harcanarak, çeşitli metalurjik tekniklerle elde edilirler. Ancak metallerin çoğu element halinde kararlı değildir. Uygun ortamı bulduklarında, en düşük enerjili hallerine yani kararlı bileşiklerine dönüşürler. Bu nedenle korozyon çevreye enerji vererek kendiliğinden yürür. Bazı soymetaller hariç (Pt, Au gibi), teknolojik öneme sahip bütün metal ve alaşımlar korozyona uğrayabilir.

Korozyonun endüstriye verdiği yıllık zarar, milyar dolarlarla ölçülmektedir. Korozyon, yalnız doğanın kullandığı bir geri dönüşüm yöntemi olup arabalarımızı, boru tesisatlarımızı, binalarımızı, köprülerimizi, fabrikalarımızı, petrokimyasal tesislerimizi, tanklarımızı, elektrik santrallarımızı, limanlarımızı tahrip eden sinsi bir düşmandır. Korozyonun çok değişik biçimleri ile karşı karşıya kalabiliriz. Korozyonu yönlendiren faktörler kadar, korozyon çeşitlerini bilmemiz gerekir. Korozyonu iyi tanımak, onu kontrol edebilmemiz ve onun etkilerini azaltmamız ya da korozyonu ortadan kaldırmamız için gereklidir.

KOROZYON ÇEŞİTLERİ
Çeşitli ortamlarda değişik etkilerle ve mekanizmalarla oluşan 16 ayrı korozyon çeşidi bilinmektedir.

1. Üniform Korozyon
Metal yüzeyinin her noktasında aynı hızla yürüyen korozyon çeşididir. Normal olarak korozyon olayının bu şekilde yürümesi beklenir. Üniform korozyon sonucu metal kalınlığı her noktada aynı derecede incelir.

2. Çukur Korozyonu
Metal yüzeyinin bazı noktalarında çukur oluşturarak meydana gelen korozyon türüdür. Bu tip korozyonda anot ve katot bölgeleri birbirinden kesin şekilde ayrılmıştır. Anot, yüzeyin herhangi bir noktasında açılan çukurun içindeki dar bir bölge, katot ise çukurun çevresindeki çok geniş bir alandır. Korozyon sonucu çukur gittikçe büyüyerek metalin o noktadan ve kısa sürede delinmesine neden olur. Bu nedenle çukur korozyonu çok tehlikelidir.

3. Galvanik Korozyon
İki farklı metalin bağlantısından ileri gelen bir korozyon türüdür. Bu tip korozyona çok rastlanır. Metallerden daha soy olanı katot, daha aktif olanın anot olmasıyla bir korozyon hücresi meydana gelir. Bu hücrede yalnız anot olan korozyona uğrar. Galvanik korozyon için her iki metale de temas eden elektrolitin bulunması gerekir. Metal yüzeyi kuruysa galvanik korozyon söz konusu olmaz.

4. Çatlak korozyonu
Metal yüzeyinde bulunan çatlak, aralık veya cep gibi çözeltinin durgun kaldığı bölgelere oksijen transferi güçleşir. Bu bölgeler anot çatlak çevresindeki metal yüzeyleri katot olur. Çatlak korozyonu yalnız metal yüzeyinde bulunan bir çatlakta değil, metal olmayan bir malzeme ile metal yüzeyi arasında meydana gelebilir.

5. Kabuk Altı Korozyonu
Metal yüzeyinde korozyon ürünlerinin oluşturduğu veya başka bir nedenle oluşan bir kabuk(birikinti) altında meydana gelen korozyona kabuk altı korozyonu denir. Bu korozyon, kabuk altının nemli olmasından ve yeteri kadar oksijen almamasından kaynaklanır. Kabuğun altı anot, çevresi ise katot olur.

6. Filiform Korozyonu
Metal yüzeyinde bulunan boya veya kaplama altında yürüyen bir korozyon olayıdır.
Filiform korozyonu, çatlak korozyonunun bir türü olarak kabul edilebilir. Bu korozyona kabuk altı korozyonu da denilmektedir.
Filiform korozyonu kaplamanın zayıf ve suyu geçirebilen bir noktasından başlar.

7. Seçimli Korozyon
Bir alaşımın içinde bulunan elementlerden birinin korozyona uğrayarak uzaklaşması sonucu oluşan korozyondur. Bu tip korozyona en iyi örnek, pirinç alaşımı içindeki çinkonun bakırdan önce korozyona uğramasıdır. Bu seçimli korozyona özel olarak dezinsifikasyon adı verilir.

8. Taneler Arası korozyon
Bir metalin kristal yapısında tanelerin sınır çizgisi boyunca meydana gelen korozyona taneler arası korozyon denir. Eritilmiş bir metalin katılaşması veya katı halde bulunan bir metalin herhangi bir ısıl işleme tabi tutulması sırasında metal atomu kristallerinin sınır bölgelerinde korozyon açısından zayıf bazı bozukluklar meydana gelebilir. Metal korozif bir ortama girdiğinde bu bölgelerde taneler arası korozyon kendini gösterir. Taneler arası korozyonun en tipik örneği paslanmaz çeliklerde görülür. Bu çelikler ısıl işleme tabi tutulursa veya kaynak yapılırsa, çelik içinde kromkarbür oluşur. Kromkarbür korozyona uğramaz, ancak taneler arası sınır bölgelerde birikerek bu bölgeleri korozyon açısından zayıf hale getirir. Taneler arası korozyon olayına daha çok kaynak yapılan bölgelerde rastlanır. Bu olaya kaynak çürümesi denir.

9. Erozyonlu Korozyon
Korozif çözeltilerin metal yüzeyinden hızla akması halinde, korozyon yanında erozyonda meydana gelir. Bu durum korozyon hızınında artmasına neden olur. Erozyonlu korozyonda yüzey temiz haldedir, korozyon ürünü görülmez. Bu tür korozyona etkiyen en önemli faktör, akışkanın hızıdır. Akış hızı arttıkça erozyon etkiside artar. Akışkan içinde katı taneciklerin bulunması, olayın hızını artırır. Korozyon sonucu oluşan küçük bir oyuk türbülans etkisiyle erozyonlu korozyonu başlatır. Pasifleşme özelliği olan metaller erozyonlu korozyon olayına daha duyarlıdır. Bu tip korozyona en duyarlı metal bakır ve bakır alaşımlarıdır. Bu metallerin yüzeyinde erozyon etkisinde olan bölgelerde pasifleşme tabakası oluşamaz, metal korumasız kalan bu bölgelerden şiddetle korozyona uğrar.

10. Kavitasyon
Kavitasyon, erozyonlu korozyonun özel bir şeklidir. Akışkan içinde bir gaz veya buhar kabarcığının bulunması halinde, bu basıçlı gaz metal yüzeyinde patlayarak o noktada yıpranmaya neden olur. Bu korozyon genellikle hidrolik türbinlerde, gemi pervanelerinde ve pompa paletlerinde ortaya çıkar. Kavitasyon olayı korozyonla veya erozyonla birlikte yürüyebilir.Kavitasyonun başlaması için akış yüzeyinde pürüz veya hendek bulunması gerekir.

11. Aşınmalı Korozyon
Birbiri üzerinde kayan iki metal yüzeyin aşınması ile birlikte yürüyen korozyona aşınmalı korozyon denir. İki metal yüzeyi birbiri ile mekanik sürtünme yaptığında çok küçük metal parçalar yüzeyden kopar. Kopan metal parçaları kolayca oksitlenerek korozyona uğrar. Bu tür korozyon için bir başka teoride şöyledir: Metal yüzeyi oksijenle temas ettiğinde ince bir oksit tabakası oluşur, sürtünme sonucu bu oksit tabakası kazınır. Oksit tabakası kazındığı için kalan metal yüzeyi parlak olur.

12. Stres Korozyonu
Korozif ortamda bulunan bir metal aynı zamanda statik bir gerilme altında ise metalin çatlayarak kırılması çabuklaşır. Metal yüzeyinde bulunan bir çukur veya çatlak gerilim altında duyarlı hale gelerek korozyonun başlaması için uygun bir ortam yaratır. Normal halde korozyon ürünleri metal yüzeyinde koruyucu bir kabuk oluşturduğu halde, stres altında iken oluşturamaz, korozyon hızla devam ederek metalin o bölgede çatlamasına neden olur.
Bu tip korozyona saf metallerden çok alaşımlar duyarlıdır. Burada söz konusu olan çekme gerilmesidir. Basınç gerilmesinin stres korozyonuna etkisi yoktur.

13. Yorulmalı Korozyon
Periyodik olarak yükleme ve boşaltma şeklinde etkiyen dinamik bir stres altında bulunan bir metal zamanla yorulur. Yorulan metal, normalden daha küçük gerilmelerin etkisiyle çatlayabilir. Yorulma ve korozyonun birlikte etkisi metalin kısa sürede çatlamasına neden olur.

14. Hidrojen Kırılganlığı
Bir korozyon reaksiyonu sonucu veya katodik koruma uygulamasında metal yüzeyinde hidrojen atomları oluşur. Bu hidrojen atomları metal yüzeyinde adsorbe edilir. Bu atomların bir kısmı birleşerek H2 gazını oluşturur ve atmosfere karışırlar. Bir kısmıda metal bünyesine girerek oradaki boşluklara yerleşir. Daha sonra bu hidrojen atomları da hidrojen molekülüne dönüşerek büyük bir hacim artışına neden olur. Molekül halindeki hidrojenin difüzlenme özelliği yoktur. Metal içinde bulunan hidrojen molekülleri metal boşluklarında büyük bir basınç oluşturarak metalin çatlamasına neden olur.

15. Kaçak Akım Korozyonu
Doğru akımla çalışan raylı taşıt araçları, doğru akım taşıyan yüksek voltajlı elektrik hatları ve kaynak makinaları zemin içine kaçak akım yayarlar. Bu kaçak akım çevredeki metal yapılara girerek korozyona neden olur. Örneğin bir yer altı tren hattına paralel giden boru hattında kaçak akım korozyonu meydana gelebilir. Doğru akım kaynağının(+) ucu trene,(-) ucuda raya bağlıdır. Trenin hareketi sırasında akım devresini tamamlayarak ray üzerinden besleme istasyonuna döner. Trenin bulunduğu noktada akımın bir kısmı zemine kaçarak yakında bulunan boru hattına girer. Akımın boru hattına girdiği bölgeler katot olur. Bu noktalardan korozyon söz konusu olmaz. Boru üzerinden bir süre akan akım yeniden zemine girerek oradan besleme istasyonuna döner. Korozyon olayı akımın borudan çıktığı bölgelerde görülür.

16. Mikrobiyolojik Korozyon
Mikrobiyolojik korozyon, normal korozyon olaylarından farklı yapıda olmayıp bazı mikro canlıların korozyon reaksiyon hızını artırması şeklinde kendini gösterir. Normal korozyon olayının olmadığı ortamlarda mikrobiyolojik korozyon olayına nadir rastlanır. Başka nedenlerle meydana gelen korozyon olaylarına ayrıca mikrobiyolojik korozyon olaylarıda katılarak korozyon hızını artırıcı etki yapar. Mikro canlıların gelişmesi sonucu asitler ve sülfürler gibi bazı bileşenler ortaya çıkar. Bu bileşenler korozyon hızını artırıcı olarak rol oynarlar.

KOROZYON, ELEKTROKİMYASAL BİR SÜREÇ
Bir parça demir havada bırakılırsa rutubetin varlığında hızla paslanır. Demir metalinin yüzeyi ile temasta olan su damlacığı bir elektrokimyasal pil oluşturarak korozyon hızını artırır.

 

Fe , 2 elektron vererek havadaki oksijeni indirgerken , kendisi Fe+2 ye yükseltgenir. Damlacığın içinde kalan demir yüzeyi anot olarak davranır Fe(s) Fe+2 (aq) + 2 e-

Elektronlar , damlacığın dış yüzeyine doğru hareket eder ve O2 (g) + 2 H2 O (l) + 4e- 4OH- İndirgenme tepkimesi (reaksiyonu) gerçekleşir.

Hidroksit ( OH- ) iyonları demir +2 iyonları ile tepkimeye girer demir(2)hidroksit çöker.

Fe+2 (aq) + 2 OH- (aq) Fe( OH ) 2 (s)

Fe( OH ) 2 (k)  hızla yükseltgenerek pası oluşturur.

4Fe(OH)2 (s) + O2 (g) 2Fe2 O3 .H2 O(s) + 2H2 O(l)

Demirin paslanması tersinir bir reaksiyon değildir. Çünkü olay elektrokimyasal bir süreçtir.